« Sweet Adeline | Homepage | Kissing »
02/07/2005
Over de tweeledige lach
Degenen die de duivel zien als een handlanger van het Kwaad en de engel als een strijder van het Goede, volgen de demagogie van de engelen. De zaak is vanzelfsprekend ingewikkelder. De engelen zijn geen aanhangers van het Goede, maar van Gods schepping. De duivel daarentegen ontneemt Gods wereld de verstandelijke betekenis. De macht over de wereld wordt, zoals bekend, gedeeld door duivels en engelen. Het goede van de wereld impliceert echter niet dat de engelen de duivels in aantal zouden overtreffen, maar dat de macht ongeveer in evenwicht zou zijn. Is er op de wereld te veel onbetwistbare zin (overheersing van de engelen), dan bezwijkt de mens onder dat gewicht. Verliest de wereld alle zin (overheersing van de duivel), dan kan men ook niet leven.
Dingen die plotseling beroofd zijn van de veronderstelde betekenis, van de plaats die ze in de vermeende orde der dingen hebben gekregen, prikkelen onze lach. De lach hoort dus oorspronkelijk bij de duivel. Er zit iets gemeens in, maar ook een stuk weldadige opluchting.
Toen de engel voor de eerste keer de lach van de duivel hoorde, was hij met stomheid geslagen. De engel had goed in de gaten dat deze lach gericht was tegen God en tegen de waardigheid van zijn werk. Hij wist dat hij snel iets moest doen, maar hij voelde zich machteloos en zwak. Daar hij zelf niets kon verzinnen, imiteerde hij zijn tegenstander. Hij opende de mond en bracht een onderbroken, schokkerig geluid uit in de hogere regionen van zijn stemregister en gaf hieraan een tegenovergestelde betekenis: terwijl de lach van de duivel op de onzinnigheid der dingen wees, wilde het geschreeuw van de engel zich er op verheugen dat op deze wereld alles verstandelijk geregeld, goed bedacht en zinvol was.
Zo stonden ze daar, de duivel en de engel, met open mond tegenover elkaar, alleen drukte elk iets volslagen verschillends uit. En duivel keek naar de lachende engel en lachte hoe langer hoe beter en oprechter – omdat de lachende engel eindeloos belachelijk was.
Een lach die belachelijk is, dat is een debacle. Toch heeft de engel iets bereikt. Ze hebben ons misleid door hun semantisch bedrog. Zowel hun imitatie van de lach als de oorspronkelijke (duivelse) lach wordt met één en hetzelfde woord aangeduid. Er bestaan twee soorten lach en we komen een woord tekort om ze te onderscheiden.
(er bestaat ook een fijne lach. fijn hier bedoeld als combinatie van aangenaam en smal. meestal weergegeven door het alomgekende: hehe. hehe)
13:15 Gepost in Varia | Permalink | Commentaren (0) | Email dit